Wat zijn de signalen dat iemand radicaliseert?

Polarisatie
De meeste mensen zitten in het midden als het gaat over hun meningen, ongenoegens en voorkeuren.
Aan de polen, (vandaar polarisatie) zitten kleinere groepen die het wij, zij denken uitvergroten. Dit zorgt ervoor, dat de mensen in het midden, niets meer durven te zeggen, of nog erger, het gevoel hebben onder druk van de polen een keuze te moeten maken.
Polarisatie is op zich niet erg, zolang het niet te lang duurt.
Op scholen en de werksituatie kan polarisatie verstikkend werken.

Extremisme
Extremisme betekent dat iemand bewust de wet overtreedt om zijn veelal politieke doelen te behalen. Dit in tegenstelling tot activisme, waar dit meestal niet het geval is. Niet iedere activist wordt automatisch een extremist, en niet iedere extremist een terrorist.

Radicalisering
Radicalisering is geen lineair proces. Evenmin is het zo dat sociale achterstand per se een voedingsbodem zou zijn voor radicalisering. Toch zijn er wel een aantal zaken die geradicaliseerde personen met elkaar gemeen hebben. Zo is het ervaren van onrecht (al dan
niet vermeend) een factor.

Wat zijn signalen dat iemand radicaliseert?

  • Praten over vijanden
  • Indelen in goed en fout
  • Extreme verandering van gewoontes
  • Geweld goedkeuren
  • Alleen nog maar willen omgaan, en trouw zijn aan groepen met dezelfde denkbeelden
  • Ruzie met vrienden, ouders over: politiek, religie.

Iedereen is wel eens boos of heeft een sterke of zelfs extreme mening. Dat maakt het ook zo lastig, om de signalen te herkennen en te interpreteren. Daarom, één signaal is geen signaal. Het gaat vaak om combinaties van signalen.

Conclusie:
Polarisatie en extremisme kunnen medewerkers tegen elkaar opzetten.
Bedenk wel, dat achter deze fenomenen, het aantal mensen dat bereid is om geweld te plegen zeer klein is.

Meer weten

Wat is een Improvised Explosive Device (IED)?

Definitie
Een IED is een verborgen geïmproviseerd explosief dat met een vertragingsmechanisme tot ontploffing kan worden gebracht.

Anders gezegd
Een IED is een verzamelnaam voor bommen die veelal door terroristen worden gebruikt om zoveel mogelijk schade aan te richten. Denk hierbij aan: bermbommen die worden gebruikt in Afghanistan en Irak. Maar ook meer gecompliceerde IED’s die zijn gebruikt tegen burgerluchtvaart-doelen.

Een IED bevat minimaal de volgende componenten:

  • Een mechanisch, elektronisch of chemisch ontstekingsmechanisme
  • Stroombron zoals een batterij
  • Vertragingsmechanisme -tijd, barometrisch of een combinatie daarvan
  • Zelfgemaakt explosief materiaal of bestaande explosieven

Detectie van IED’s is lastig omdat veel van de bovenstaande componenten al standaard in elektronische apparatuur zitten. Kijk maar eens naar onderstaande X-ray afbeelding.

Koffer met IED
Het explosieve materiaal is verwerkt aan de binnenkant van de koffer. De kleur op de X-ray is oranje omdat het wordt herkend als organisch materiaal. De overige componenten zijn zelfs in een relatief lege koffer nauwelijks waar te nemen.

Elektronische Ontstekingsmechanisme (detonator) zoals op de foto (onder) is te zien, is een precisie-instrument. Het binnenste deel van een detonator bestaat meestal uit slagkwik dat al bij een kleine schok of warmte kan exploderen.

Voorbeeld IED

Meer weten

Wat is Human Intelligence (HUMINT)?

Definitie
Het verzamelen van inlichtingen door interpersoonlijk contact.

Anders gezegd
Politie en Inlichtingendiensten maken gebruik van methodes om inlichtingen te verzamelen.
HUMINT is de persoonlijke methode.

Andere methoden zijn:

  • Signal Intelligence (SIGINT) – Intelligence uit elektronische bronnen zoals radioverkeer
  • Open Source Intelligence (OSINT) – Intelligence uit open bronnen zoals internet
  • Image Intelligence (IMINT) – Intelligence veelal verkregen uit satellietbeelden

Predictive Profiling is een vorm van HUMINT, omdat ook de Profiler een verstandhouding moet opbouwen om informatie te krijgen. Dit doet hij zodat verdachte indicatoren en eventuele dreiging kan worden ontkracht. Een profiler zal tijdens dit contact altijd open zijn
over zijn doel, en toestemming vragen voordat er begonnen kan worden met Security Questioning. Hierin wijkt Predictive Profiling af van wat politie en inlichtingendiensten doen.
Deze laatstgenoemde werken veelal onder een cover, en gedurende langere tijd om een informatiepositie op te bouwen. Interpersoonlijke vaardigheden zijn essentieel om HUMINT toe te passen.

OSINT is met name voor Red Teaming interessant, omdat door het raadplegen van open bronnen, Red Teaming scenario’s worden ontwikkeld. Het spreekt verder voor zich, dat alle bovenstaande inlichtingen- categorieën zeer specialistisch zijn. Als je meer wilt weten hoe inlichtingendiensten te werk gaan dat is de zesdelige podcast ‘De Dienst’ van de AIVD een aanrader. In de podcast krijg je een idee hoe het is om voor de AIVD te werken aan de hand van een fictief scenario.

Meer weten

Wat is Red Teaming?

Definitie
Het vanuit een onafhankelijke positie uitvoeren van een dreiging assessment met als doel bestaande AMO’s te testen en nieuwe AMO’s te identificeren.

Anders gezegd
Tijdens de Koude Oorlog werden er voor het eerst war games ontwikkeld waarbij de paraatheid van de eigen troepen kon worden getest. De red teams vertegenwoordigden de Sovjet-Unie. Vandaar de term Red Teaming.

Doel van deze oefeningen was, inzicht te krijgen in de denkwijze en strategie van de vijand, en kwetsbaarheden ontdekken in de eigen defensie. Red Teaming is om dezelfde reden een belangrijk onderdeel van een proactieve beveiligingsaanpak.


Red Teaming is waardevol voor organisaties, omdat bestaande aannames over de eigen beveiligingsmaatregelen kunnen worden getest. De aannames laten zich immers pas bewijzen na een incident. Het bedenken en organiseren van een Red Teaming oefening is
specialistisch werk, waarbij mensen vaak uit zeer uiteenlopende disciplines betrokken zijn.


Dit is nodig omdat een Red Team out ‘of the box’ moet kunnen denken en werken. Daarnaast moet rekening worden gehouden met ongewenste effecten bij het delen van informatie na een oefening. Medewerkers kunnen onterecht denken dat er wordt beoordeeld of zij hun werk wel goed doen. Dit is nooit de bedoeling van een Red Teaming oefening. Het is een serieus spel, en zo moet het ook worden ervaren.


Het inzetten van Red Teams heeft nauwelijks zin als de awareness zeer laag is. Het zou dan een ongelijk spel zijn, waarbij het Red Team, per definitie wint.

Meer weten

Wat is Security Questioning?

Definitie
Het bevragen van een persoon op basis van een eerder waargenomen verdachte indicator en/of normafwijking die te relateren is aan een beschreven AMO, met als doel de dreiging te ontkrachten.

Anders gezegd
Profilers stellen vragen om een logische verklaring te vinden als er sprake is van één of meerdere verdachte indicatoren.
De technieken die hiervoor worden ingezet vragen naast tact en inlevingsvermogen, ook analytische vaardigheden van de profiler. Security Questioning heeft daarom meer overeenkomsten met een journalistieke aanpak dan een politieverhoor.

De persoon die geïnterviewd wordt, is immers geen verdachte in strafrechtelijke zin en mag zich ook niet zo voelen. Voor een daadwerkelijke tegenstander is Security Questioning slecht nieuws. De, bij voorkeur, open vragen die worden gesteld zijn onvoorspelbaar en zorgt dat de rol tussen aanvaller en verdediger wordt omgedraaid. Het afschrikeffect is daarmee
groot.

Security Questioning vraagt training, zelfkennis, ervaring en interpersoonlijke vaardigheden van de profiler.

Tot slot kan Security Questioning worden gezien als een vorm van human intelligence (HUMINT).

Meer weten

Wat is etnisch profileren en hoe dit te voorkomen?

Definitie

Etnisch profileren is het gebruik door de politie van criteria of overwegingen omtrent ‘ras’, huidskleur, etniciteit, nationaliteit, taal en religie bij opsporing en rechtshandhaving – zowel op operationeel als organisatorisch niveau – terwijl daarvoor geen objectieve rechtvaardiging bestaat.

Bron: Amnesty International

Anders gezegd
Etnisch profileren is niet alleen verboden, het is ook een operationele kwetsbaarheid. Dit komt omdat werken met risicoprofielen zorgt voor tunnelvisie. Er wordt immers niet verder gekeken dan het risicoprofiel en niet of een persoon daadwerkelijk een dreiging vormt. Een bekend voorbeeld waaruit dit is gebleken is bijvoorbeeld de Belastingdienst. Ook daar werden onschuldige burgers op basis van etniciteit in een risicoprofiel verwerkt met desastreuze gevolgen.
Een ander, meer positief voorbeeld is de Koninklijke Marechaussee. De rechter heeft na een kort geding uitspraak gedaan, waarbij het handelen van de Marechaussee, niet als onrechtmatig is aangemerkt. Toch heeft de Marechaussee zelf besloten om te stoppen met etnisch profileren. (Lees hier het volledige artikel).

Etnisch profileren en beveiliging
Ook voor beveiligers ligt etnisch profileren op de loer. Als er geen duidelijke instructies en protocollen zijn, zal de beveiliger automatisch terugvallen, op wat hij of zij zelf verdacht vindt. Ook gebrek aan kennis over culturele verschillen, kan een beveiliger en de organisatie waar hij voor werkt in de problemen brengen. Aandacht voor interpersoonlijke communicatie in trainingen en procedures is daarom van groot belang.

Hoe is etnisch profileren te voorkomen?

  • Objectieve criteria en normering (bijvoorbeeld: gevalideerde verdachte en positieve indicatoren)
  • Training en bewustwording
  • Profiling etiquette (wat mag wel en wat mag niet)

Meer weten

Wat zijn verdachte indicatoren?

Definitie
Verdachte indicatoren zijn een aan een AMO te koppelen afwijking van de norm. Iedere stap in de criminele terroristische planningscyclus heeft zijn eigen AMO en zijn eigen specifieke verdachte indicatoren.


Anders gezegd
Verdachte indicatoren kunnen voorkomen in: gedrag, voorwerpen en of situaties. Deze verdachte indicatoren zijn slechts indicaties dat er iets aan de hand zou kunnen zijn. Het is de taak van de profiler, om door middel van Security Questioning een logische verklaring te
vinden voor de verdachte indicatoren. Dit wordt ook wel falsificeren of ontkrachten genoemd.

Als de profiler in staat is om de eerder waargenomen verdachte indicatoren te ontkrachten, dan mag hij ervan uitgaan dat er geen sprake is van een dreiging. Het omgekeerde kan ook.
Als de profiler de verdachte indicator niet kan ontkrachten, dan gaat hij uit van dreiging en zal voorzorgsmaatregelen gaan nemen. Tot slot zijn verdachte indicatoren altijd: tijd- plaats- en cultuurgebonden.

Met andere woorden, een verdachte indicator in omgeving A hoeft niet per se een verdachte indicator in omgeving B te zijn.

Meer weten

Wat zijn interpersoonlijke vaardigheden?

Definitie
Interpersoonlijke vaardigheden zijn sociale vaardigheden die essentieel zijn voor de Profiler om het contact met bezoekers en klanten goed te laten verlopen.


Anders gezegd
Communiceren is iets wat je dagelijks doet. Een Profiler moet in staat zijn om op een professionele manier te communiceren tijdens een Security Questioning interview. Tijdens dit interview zal de Profiler in zeer korte tijd een verstandhouding moeten opbouwen met
een persoon. Zonder deze verstandhouding zal iemand minder snel bereid zijn om mee te werken. Goede interpersoonlijke vaardigheden zijn daarom essentieel.

Factoren die nodig zijn om interpersoonlijke vaardigheden te ontwikkelen zijn onder andere:

  • Empathie
  • Sympathie
  • Assertiviteit
  • Compassie

Non-verbale interpersoonlijke vaardigheden zijn:

  • Oogcontact
  • Gesticuleren (gebaren)
  • Lichaamstaal
  • Actief luisteren
  • Spiegelen

Deze verbale en non-verbale interpersoonlijke vaardigheden geven aan of iemand interesse toont of juist niet.

Interpersoonlijke vaardigheden zijn voor een groot deel aangeboren, maar zijn ook (verder) te ontwikkelen. Actief luisteren bijvoorbeeld, is belangrijk om tijdens het Security Questioning interview verdiepende vervolgvragen te stellen.

Kortom, een Profiler is per definitie een sociale security professional.

Meer weten

Wat is een Aanvallers Methode van Operatie (AMO)?

De definitie
Een aanvallersmethode van operatie is een werkwijze waarvan in de praktijk bewezen is dat dit daadwerkelijk uitvoerbaar is.

Anders gezegd
Criminelen en terroristen zullen bij voorkeur een werkwijze (AMO) gebruiken waarbij de uitvoering eenvoudig is, en de impact groot. Hieruit volgt dat werkwijzen die al eerder succesvol zijn geweest, vaak herhaald worden. Denk hierbij een plofkraken, identiteitsfraude
of smokkelmethoden.

Bekende terroristische AMO’s zijn: gebruik maken van een voertuig om in te rijden op publiek, steekincidenten of gebruik maken van geïmproviseerde explosieven (IED). Voor de profiler is het essentieel dat hij op de hoogte is van de AMO’s en de daaraan verbonden
verdachte indicatoren die voor zijn operationele omgeving van toepassing zijn. Het is immers niet mogelijk om voorzorgsmaatregelen te nemen zonder dat die ervoor gaan zorgen dat een AMO niet, of slechts met heel veel moeite uitvoerbaar is.

Organisaties die willen weten of een AMO realistisch en dus uitvoerbaar is voor hun eigen organisatie kunnen Red Teaming inzetten.

Meer weten

Wat is Predictive Profiling?

Definitie
Het uitvoeren van een dreiging assessment ten aanzien van een persoon, voorwerp, informatie of situatie op basis van verdachte indicatoren in relatie met een AMO.

Anders gezegd
De profiling methodiek berust op een aantal principes, die tezamen een systeem vormen tegen dreigingen gericht tegen de vitale belangen van een organisatie.
In de profiling methodiek staat de tegenstander en zijn manier van opereren (AMO) centraal.

Het is aan de profiler om de verdachte indicatoren en AMO’s al in een vroeg stadium te onderkennen en tegenmaatregelen te nemen. Tegenmaatregelen hebben als belangrijkste doel, ervoor te zorgen dat een tegenstander, zijn geplande aanval niet langer kan of wil
uitvoeren. Predictive Profiling wordt om die reden ook wel proactief beveiligen genoemd.

De methodiek is in de jaren 70 ontwikkeld in Israël, en werd toegepast als methode om terrorisme in de burgerluchtvaart te voorkomen. Tegenwoordig hebben steeds meer organisaties interesse in de Predictive Profiling methodiek. Niet in de laatste plaats omdat het ook een zeer klantvriendelijke methode is. Predictive Profiling de tegenhanger van etnisch profileren.

Meer weten